Ścieżka 1 · przed ciążą
Planujesz ciążę?
Teraz masz najwięcej możliwości
Wysokość zasiłku liczy się ze średniej składek z 12 miesięcy przed porodem. Decyzje podjęte zawczasu mają więc największy wpływ na to, ile dostaniesz. Oto plan w pięciu krokach.
Krok po kroku
Masz czas,
wykorzystaj go dobrze
Każdy krok to jedno zdanie, rozwiń, jeśli chcesz poznać szczegóły.
Zgłoś się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego To jedyny warunek zasiłku macierzyńskiego, bez składki chorobowej nie ma świadczenia z ZUS.
Zgłoszenia dokonujesz formularzem ZUS ZUA (zwykle robi to za Ciebie księgowa lub program księgowy). Dobra wiadomość: zasiłek macierzyński, inaczej niż chorobowy, nie ma okresu wyczekiwania, przysługuje od razu po zgłoszeniu, o ile na dzień porodu nie masz zadłużenia w składkach powyżej 1% minimalnego wynagrodzenia (48,06 zł w 2026 r.). Uwaga na ulgę na start: przez pierwsze 6 miesięcy działalności zwalnia ona ze składek społecznych, w tym chorobowej, a bez chorobowej dostaniesz tylko „kosiniakowe” 1000 zł/mies z MOPS. Z ulgi możesz zrezygnować wcześniej i przejść na preferencyjny ZUS z chorobowym.
ZUS ZUA (zgłoszenie z chorobowym)
Sprawdź, ile dostaniesz przy obecnych składkach Zanim cokolwiek zmienisz, zobacz punkt wyjścia, przy preferencyjnym ZUS to ok. 1014 zł/mies, przy dużym ok. 3975 zł/mies.
Wpisz swoją podstawę składki chorobowej w kalkulatorze, zobaczysz kwotę miesięczną, sumę za cały okres i porównanie planów ZUS. Jeśli nie wiesz, jaką masz podstawę, znajdziesz ją w programie księgowym albo w deklaracji ZUS DRA.
Zdecyduj, czy podnosisz podstawę składek Masz przed sobą pełne okno 12 miesięcy, podwyżka wchodzi do średniej w całości, bez ryzyka zakwestionowania.
Każdy miesiąc z wyższą podstawą podnosi średnią o 1/12 różnicy. Jeśli podwyższysz podstawę co najmniej 12 miesięcy przed porodem, zasiłek liczy się w pełni od nowej kwoty, i ZUS nie ma czego kwestionować. Pamiętaj: podnosisz zawsze wszystkie składki społeczne naraz (nie samą chorobową), a realny koszt to 32–34% kwoty podwyżki. Policz opłacalność w planerze 12 miesięcy.
Omiń pułapkę biegnących ulg Ulga na start i preferencyjny ZUS biegną od rejestracji firmy, zasiłek ich nie zatrzymuje.
Licznik ulg (6 miesięcy ulgi na start, 24 miesiące preferencyjnego ZUS) liczy się od daty rejestracji w CEIDG i nie zatrzymuje się na czas pobierania zasiłku. Jeśli planujesz założyć firmę i szybko przejść na macierzyński, ulgi „uciekną” w tle. Czasem korzystniej jest zrezygnować z ulgi i wcześniej zacząć płacić chorobowe od wyższej podstawy.
Pilnuj składek, zaległość blokuje wypłatę Spóźnienie nie wyrzuca Cię już z ubezpieczenia, ale zadłużenie powyżej 48,06 zł wstrzyma wypłatę zasiłku do czasu spłaty.
Od 2022 r. spóźniona płatność nie powoduje ustania dobrowolnego chorobowego, ubezpieczenie kończy się tylko przez wyrejestrowanie (ZUS ZWUA) albo zawieszenie firmy. Jeśli jednak w dniu porodu masz zadłużenie w składkach powyżej 1% minimalnego wynagrodzenia (48,06 zł w 2026 r.), ZUS wstrzyma wypłatę zasiłku do czasu spłaty całości, a jeśli nie spłacisz długu w ciągu 6 miesięcy od dnia porodu, prawo do zasiłku przepadnie bezpowrotnie. Ustaw stałe zlecenie i pilnuj terminu: do 20. dnia miesiąca za miesiąc poprzedni.
Zanim zapytasz księgowej
Pytania, które pojawiają się na tym etapie
Policz swoje kwoty
Przejdź do kalkulatora → Wpisz swoją podstawę składki w kalkulatorze, zobaczysz kwotę miesięczną, sumę za cały okres i opłacalność dopłat.